Gered! Door reanimatie met een AED

Jaarlijks zijn er in Nederland zo’n 8.000 reanimaties buiten het ziekenhuis. In ruim 75% van de gevallen zijn er omstanders die het slachtoffer reanimeren. Dit gebeurt dan al voor de komst van de ambulance. Marloes is zo iemand die gereanimeerd moet worden…


Na een smakelijke lunch loop je al lachend en pratend samen met je collega richting je werkplek. Al snel heb je door dat er iets mis is. Je collega begint steeds moeizamer te praten en zakt ineens naast je in elkaar. Je schrikt je rot en begint te gillen. “Help, de bedrijfshulpverlener moet komen! Marloes heeft denk ik een hartstilstand!”. De BHV’er springt op van zijn stoel en komt gelijk in actie. Aangerend met een AED bij zich, begint hij met reanimatie. Verdwaasd sta je toe te kijken, amper beseffend wat er allemaal gebeurt. “Hopelijk zijn we er op tijd bij”, denk je.

Door de uitkomsten van de reanimaties te meten, kwamen zwaktes in hulpverlening aan het licht. Hiermee werd de basis gelegd voor de introductie van de AED. De Automatische Externe Defibrillator is een draagbaar apparaat dat het hartritme weer kan herstellen bij een hartstilstand. Dit gebeurt door het geven van een elektrische schok. Jaarlijks worden er honderden extra levens door gered. Nederland loopt voorop met de inzet van een reanimatie met de AED. Dat is vooral te danken aan de visie van Hartstichting.


Herken jij een hartstilstand?

De collega van Marloes had gelijk in de gaten dat het waarschijnlijk om een hartstilstand ging. Bij een hartstilstand stopt het hart met pompen. De organen krijgen geen bloed en dus geen zuurstof meer. Je raakt bewusteloos. Bij een hartstilstand gebeurt dat binnen 10 seconden. Iemand ziet er vaak wat grauw uit en de normale ademhaling stopt. Wel kan iemand nog naar adem happen, ook wel ‘gasping’ genoemd. Denk maar aan een vis op het droge.

Kijk bij een reanimatie eerst of je het slachtoffer veilig kunt benaderen. Als het nodig is en lukt, breng het slachtoffer dan naar een veiligere plek.


Onderneem gelijk actie

Zodra je het idee hebt dat het een hartstilstand betreft, Onderneem actie! Schud iemand voorzichtig aan zijn schouders. Reageert diegene daar niet op? Bel dan direct 112. De medewerker van de alarmcentrale vertelt je wat je moet doen.
Zelf kan je ook alvast onderstaande 6 stappen volgen bij een hartstilstand of schakel de BHV’er in. De bedrijfshulpverlener herhaalt tijdens de jaarlijkse BHV training hoe reanimeren in zijn werk gaat.

6 stappen bij een hartstilstand

Een AED alleen is niet genoeg
Een AED werkt automatisch en kan daarom ook door niet-getrainde personen gebruikt worden in een noodsituatie. AED’s zie je steeds vaker als eerste hulpmiddel op openbare plaatsen sportaccommodaties, luchthavens, treinstations en steeds vaker op de hoek van een straat of een gebouw. De overlevingskans bij een hartstilstand is gemiddeld 23%. Met de komst en het gebruik van een AED tijdens een reanimatie worden deze cijfers steeds gunstiger.

Zoals je ook ziet in het stappenplan is de AED geen hartmassageapparaat. Bij een reanimatie pas je hartmassage (borstcompressies) toe en indien mogelijk ook mond-op-mond beademingen. Dit heet cardiopulmonale reanimatie (CPR). Het aanleggen van een AED is dus geen vervanging voor het toepassen van CPR, maar werkt er aanvullend op.


Wat is de juiste keuze voor een AED?

Bij de meeste merken AED’s is er de keuze tussen een halfautomaat of een volautomaat. Wat is dan de juiste keuze?
Iedere AED richt zich op het herkennen van een fibrillerend har en om deze te “resetten” door een schok af te geven. Een halfautomaat AED geeft aan wanneer je op de knop moet drukken om een schok af te geven. Bij een volautomaat AED, geeft het apparaat de schok automatisch af. Let dus bij een volautomaat goed op dat niemand het slachtoffer vastheeft als de schok wordt afgegeven.

In veel BHV trainingen wordt gewerkt met een halfautomaat. En vaak is dan ook de verwachting dat er op een openbare plek een halfautomaat AED aangeboden wordt. Maar uiteindelijk ligt het dus volledig aan de hulpverlener of iemand zich prettiger of zekerder voelt bij een half- of volautomaat.

Een AED is geen vervanger voor hartmassage en mond-op-mond beademingen, maar een aanvulling


Wat is een goede AED?

Een mooi voorbeeld van een goede AED is de Defibtech Lifeline View AUTO AED. Dit is een zeer gebruiksvriendelijke, robuuste en onderhoudsarme AED. Het apparaat is klein van stuk en heeft als uniek kenmerk een full color LCD-scherm. Aan de hand van duidelijke video-animaties ondersteunt de VIEW een hulpverlener optimaal tijdens een reanimatie. Een uitkomst bij stress of geluidsoverlast! Vanzelfsprekend geeft de VIEW ook de gesproken commando’s zoals andere AED’s.

De elektroden zijn geplaatst aan de achterkant van de AED en zijn direct bereikbaar. Er zijn geen kleppen of schuiven die moeten worden verzet om het apparaat te kunnen gebruiken. Dat is evident wanneer iedere seconde telt. De AED is spatwaterbestendig en stofdicht (IP55) en doorstaat een valtest op iedere hoek, rand en verschillend oppervlak vanaf 1,2 meter en is trilling-bestendig.

Na het gebruik van deze AED bij een reanimatie kan het ECG van het slachtoffer door een SD-kaart worden getransformeerd naar een PC.


Snelheid is belangrijk

Zodra Marloes in elkaar is gezakt, is elke seconde daarna van belang. De BHV’er kwam al aangesneld met de AED. Het is dus super belangrijk dat de AED op een plaats hangt of staat die makkelijk te bereiken is. Kies je voor een wandkast of een AED draagtas?
De wandkast is een goede optie als je de AED wilt laten opvallen in een gebouw. De robuuste kast van staal heeft een groot venster. Vaak zie je de groene variant, maar wist je dat deze in meerdere kleuren te krijgen is?

Bij een AED draagtas is het belangrijk dat je een gebruiksvriendelijk model hebt die met één snelle handeling te openen is. Een robuust handvat en brede schouderriem zorgen voor maximaal draaggemak. Ook handig is een verstelbaar draagbandsysteem. Dat geeft je de mogelijkheid om van de tas een comfortabele rugzak te maken. Als laatste is het van belang dat je eenvoudig de mogelijkheid hebt het indicatielampje te controleren, bijvoorbeeld door een transparant venster.


Wat is er verder belangrijk bij een reanimatie?

Zoals al eerder gezegd, een AED en snel handelen is van groot belang bij een reanimatie. Maar ook de verdere juiste uitrusting helpt je op weg om de beste hulp te verlenen.

Denk bijvoorbeeld aan een mond-op-mond beademingsdoekje, voor eenmalig gebruik. Hoe gebruik je dat?

  • Maak de luchtweg geheel vrij
  • Leg een hand op het voorhoofd en 2 vingers van je andere hand onder de punt van de kin
  • Kantel het hoofd iets achterover
  • Plaats het masker op de mond van de patiënt en houd de neus gesloten

Of zorg voor een zakmasker/pocketmasker. Het latexvrije Laerdal zakmasker bijvoorbeeld combineert gebruikscomfort en veiligheid wanneer een hulpverlener levensreddende mond-op-masker beademing uitvoert. Door de afstand tussen patiënt en helper, observeer je eenvoudig de borstbeweging en de soepele maskerrand sluit goed aan op het gezicht. Het is zowel te gebruiken bij volwassenen als kinderen en zuigelingen.

BHV trainingen, EHBO cursussen en realistische oefenscenario’s verhogen de kans op een succesvolle reanimatie aanzienlijk


Kant-en-klaar

Ook heb je kant-en-klare protectiepakketten voor mond-op-mondbeademing. Het Cederroth protectiepakket is een hulpmiddel om op de juiste wijze mond-op-mondbeademing te geven en tegelijkertijd het risico op contact tussen de hulpverlener en de verwonde te verkleinen.
Cederroths beademingsmasker is voorzien van een terugslagklep. Daarnaast bevat het handschoenen en hand cleanser.

Vaak zijn deze producten toegevoegd aan de EHBO-koffer of zijn ze beschikbaar bij de AED. Wil je nou altijd iets op zak hebben om hulp te kunnen verlenen bij een reanimatie? Dan is een Safe Kiss Sleutelhanger ideaal. Dit rode ritstasje bevat één beademingsmasker en één paar wegwerphandschoenen.


Paniek en oefenen

Een noodgeval komt altijd onverwachts. En vaak brengt dit ook de nodige paniek met zich mee. Net als het regelmatig uitvoeren van een BHV-oefening, is ook het regelmatig oefenen voor een reanimatie van groot belang. Door dit regelmatig te doen, krijg je er handigheid in. Als het dan een keer écht nodig is, heb jij alles onder controle.

Tijdens de (half)jaarlijkse BHV training wordt voor het oefenen van een reanimatie vaak gebruik gemaakt van de Ambu Man. Dit is een oefenpop van volwassen afmetingen, die een uitzonderlijk levensechte voorstelling van de menselijke anatomie biedt. Zo krijg je realistische reanimatie oefenscenario’s en ben je goed voorbereid.


Door het snelle handelen van haar collega en de bedrijfshulpverlener, heeft Marloes het gelukkig gered. Zij weet nu hoe belangrijk het is om alles goed geregeld te hebben om snel hulp te kunnen verlenen bij een reanimatie.
Wil jij ook veilig en snel kunnen handelen bij een reanimatie? Wij helpen je graag verder om de juiste keuze te maken voor een AED.